ઈરાન સાથે ચાલી રહેલા તણાવ વચ્ચે અમેરિકાએ ચીનને મોટી ચેતવણી આપી છે. અમેરિકાના ટ્રેઝરી સચિવ સ્કોટ બેસેન્ટે કહ્યું છે કે હવે ચીનને ઈરાનમાંથી એક ટીપું પણ તેલ લઈ જવા નહીં દેવામાં આવે. તેમણે જણાવ્યું કે ઈરાનથી ચીન સુધી જતાં તેલના તમામ માર્ગોને અસરકારક રીતે બંધ કરી દેવામાં આવશે.
અમેરિકાએ વધુ કડક શબ્દોમાં કહ્યું છે કે હવે તેહરાનથી બેઇજિંગ સુધી એકપણ તેલ અથવા ગેસ ભરેલું જહાજ પહોંચી શકશે નહીં. ઈરાનના બંદરો પર નૌકાદળ નાકાબંધી કર્યા બાદ આ ચેતવણી આપવામાં આવી છે. જોકે કેટલાક મીડિયા અહેવાલોમાં દાવો કરવામાં આવ્યો છે કે આ ધમકી બાદ પણ ઈરાનના બંદરોમાંથી ત્રણ જહાજ સુરક્ષિત રીતે હોર્મુઝ જલડમરૂમધ્ય પાર કરી ચૂક્યા છે.
સ્કોટ બેસેન્ટે IMF-વિશ્વ બેંક બેઠક દરમિયાન જણાવ્યું હતું કે હવે હોર્મુઝ જલડમરૂમધ્યમાંથી ચીની ટેન્કરોને પસાર થવા નહીં દેવામાં આવે. તેમણે સ્પષ્ટ શબ્દોમાં કહ્યું કે “હવે આ જહાજો બહાર નહીં નીકળી શકે અને તેઓ પોતાનું તેલ લઈ જઈ શકશે નહીં.” તેમના જણાવ્યા મુજબ, ચીન હવે ઈરાન પાસેથી તેલ ખરીદવાની પોતાની જૂની વ્યવસ્થા ચાલુ રાખી શકશે નહીં.
અમેરિકા ચીનને ઈરાનનો મુખ્ય સહયોગી માને છે. તાજેતરમાં ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ચીન પર ઈરાનને એર ડિફેન્સ મિસાઈલ સિસ્ટમ આપવાનો આરોપ લગાવ્યો હતો. અમેરિકાનું માનવું છે કે જો ઈરાન સતત તેલ વેચતું રહેશે તો તેની અર્થવ્યવસ્થા મજબૂત રહેશે અને ચીનને પણ તેનો ફાયદો થશે. તેથી ઈરાનની આવકના મુખ્ય સ્ત્રોતને અટકાવવા માટે અમેરિકા આ પગલાં લઈ રહ્યું છે.
અમેરિકાના આ નિર્ણય બાદ ચીનમાં ઊર્જા સંકટ સર્જાવાની શક્યતા વધી ગઈ છે. જોકે રશિયાએ ચીનને આશ્વાસન આપ્યું છે કે તે તેની ઊર્જા જરૂરિયાતો પૂરી પાડશે. રશિયા ચીન અને ઈરાન બંનેનો મહત્વનો સહયોગી છે. અમેરિકાની આ નવી નીતિથી વૈશ્વિક તેલ બજાર પર પણ અસર પડી શકે છે અને ચીનને હવે રશિયા અથવા સાઉદી અરેબિયા જેવા વિકલ્પો તરફ વળવું પડી શકે છે.
