ધર્મ પરિવર્તન કર્યા બાદ અનામતનો લાભ મેળવવાના મામલે સુપ્રીમ કોર્ટે મહત્ત્વપૂર્ણ નિર્ણય સંભળાવ્યો છે. સુપ્રીમ કોર્ટે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે કોઈ વ્યક્તિ હિંદુ ધર્મ છોડીને અન્ય ધર્મ અપનાવે તો તે માત્ર અગાઉની સામાજિક પછાત સ્થિતિના આધારે જૂના વર્ગના અનામતનો લાભ માગી શકે નહીં.

સુપ્રીમ કોર્ટના ન્યાયમૂર્તિ પ્રશાંત કુમાર મિશ્રા અને ન્યાયમૂર્તિ શ્રી ચંદ્રશેખરની ખંડપીઠે તમિલનાડુ સરકારની અપીલ ફગાવીને મદ્રાસ હાઈકોર્ટના નિર્ણયને યથાવત્ રાખ્યો છે.

આ મામલો તમિલનાડુ સરકારના 9 માર્ચ, 2024ના સરકારી આદેશ સાથે જોડાયેલો હતો. આ આદેશ હેઠળ પછાત વર્ગ (BC), અત્યંત પછાત વર્ગ (MBC), વિમુક્ત સમુદાયો અને અનુસૂચિત જાતિના એવા લોકોને ઇસ્લામ અપનાવ્યા બાદ પછાત વર્ગના મુસ્લિમ તરીકે માન્યતા આપવાની વ્યવસ્થા કરવામાં આવી હતી.

ધર્મ પરિવર્તન બાદ જૂના સામાજિક દરજ્જાનો આપમેળે લાભ નહીં

સુપ્રીમ કોર્ટે જણાવ્યું હતું કે હિંદુ સામાજિક વ્યવસ્થા છોડીને અન્ય ધર્મની સામાજિક વ્યવસ્થામાં પ્રવેશ કરનાર વ્યક્તિ માત્ર ધર્મ પરિવર્તન પહેલાંની સામાજિક પછાત સ્થિતિના આધારે બંધારણની કલમ 16(4) હેઠળ અનામતનો દાવો કરી શકે નહીં.

ખંડપીઠે સ્પષ્ટ કર્યું કે અગાઉના સામાજિક માળખામાં અનુભવેલી પછાત સ્થિતિના આધારે વ્યક્તિને નવા ધર્મમાં પછાત વર્ગનો દરજ્જો આપમેળે મળી જતો નથી.

અદાલતે બંધારણ (અનુસૂચિત જાતિ) આદેશ, 1950નો પણ ઉલ્લેખ કર્યો હતો. આ આદેશના ફકરા ત્રણ અનુસાર, હિંદુ, શીખ અથવા બૌદ્ધ ધર્મ સિવાયના અન્ય ધર્મને અનુસરતી વ્યક્તિને અનુસૂચિત જાતિના સભ્ય તરીકે માન્યતા આપવામાં આવતી નથી.

ફરીથી હિંદુ ધર્મ અપનાવ્યા બાદ પણ જૂનો દરજ્જો આપમેળે નહીં મળે

સુપ્રીમ કોર્ટે વધુમાં સ્પષ્ટતા કરી હતી કે જો કોઈ વ્યક્તિ ધર્મ પરિવર્તન કર્યા બાદ ફરીથી હિંદુ ધર્મ અપનાવે, તો પણ તેને અગાઉનો પછાત વર્ગનો દરજ્જો આપમેળે મળી જશે નહીં.

અનામતના અધિકારનો નિર્ણય માત્ર અગાઉની સામાજિક સ્થિતિના આધારે કરી શકાય નહીં. આ માટે લાગુ પડતા કાયદાકીય નિયમો અને સંબંધિત પરિસ્થિતિઓને ધ્યાનમાં લેવી જરૂરી છે.

સમીર અહમદના કેસથી શરૂ થયો હતો વિવાદ

આ સમગ્ર વિવાદ સમીર અહમદ સાથે જોડાયેલો છે. તેમનો જન્મ હિંદુ પરિવારમાં થયો હતો અને જન્મ સમયે તેમનું નામ પરમાસિવમ હતું. વર્ષ 2015માં તેમણે ઇસ્લામ ધર્મ અપનાવ્યો હતો. ત્યારબાદ તેમણે મુસ્લિમ રીતિ-રિવાજ મુજબ લગ્ન કર્યા અને ‘મુસ્લિમ લબ્બાઈ’ સમુદાયનું પ્રમાણપત્ર માગ્યું હતું. તમિલનાડુમાં આ સમુદાયનો સમાવેશ પછાત વર્ગના મુસ્લિમોમાં થાય છે.

જોકે, તહસીલદારે તેમની અરજી ફગાવી દીધી હતી. ત્યારબાદ સમીર અહમદે મદ્રાસ હાઈકોર્ટનો દરવાજો ખખડાવ્યો હતો. હાઈકોર્ટે પણ તેમની અરજી ફગાવીને રાજ્ય સરકારના વર્ષ 2024ના સરકારી આદેશને ગેરબંધારણીય ઠેરવ્યો હતો.

તમિલનાડુ સરકારે મદ્રાસ હાઈકોર્ટના આ નિર્ણયને સુપ્રીમ કોર્ટમાં પડકાર્યો હતો. જોકે, સુપ્રીમ કોર્ટે રાજ્ય સરકારની અપીલ ફગાવી દેતાં હાઈકોર્ટના નિર્ણયને યથાવત્ રાખ્યો હતો.

મેરઠના ચર્ચિત સૌરભ રાજપૂત હત્યા કેસમાં અદાલતે મુસ્કાન રસ્તોગી અને સાહિલ શુક્લાને મૃત્યુદંડની સજા ફટકારી છે. પતિની હત્યા કરીને મૃતદેહના ટુકડા કરી બ્લુ ડ્રમમાં છુપાવવાના આ ચકચારી કેસમાં બંને દોષિતોએ કોર્ટ સમક્ષ ઓછામાં ઓછી સજા કરવાની અપીલ કરી હતી.

ઉત્તર પ્રદેશના મેરઠમાં ચર્ચિત સૌરભ રાજપૂત હત્યા કેસમાં બુધવાર, 14 ઓક્ટોબર 2026ના રોજ અદાલતે મોટો ચુકાદો સંભળાવ્યો છે. જિલ્લા જજ અરવિંદ કુમાર મિશ્રાની અદાલતે મુસ્કાન રસ્તોગી અને સાહિલ શુક્લાને મૃત્યુદંડની સજા ફટકારી છે. ચુકાદો સાંભળ્યા બાદ બંને ભાવુક થઈ ગયા હતા અને રડવા લાગ્યા હતા.

સજા સંભળાવતા પહેલાં અદાલતે બંને દોષિતોને પોતાનો પક્ષ રજૂ કરવાની તક આપી હતી. શરૂઆતમાં બંનેએ કહ્યું હતું કે તેમને કંઈ કહેવું નથી. ત્યારબાદ અદાલતે મુસ્કાનને સીધો સવાલ કર્યો કે પતિની હત્યામાં દોષિત સાબિત થયા બાદ તે પોતાના માટે કઈ સજા ઇચ્છે છે?

આના જવાબમાં મુસ્કાને પોતાની બે નાની દીકરીઓનો ઉલ્લેખ કરીને તેમની સંભાળ રાખવાની અપીલ કરી હતી. તેણે ઓછામાં ઓછી સજા આપવાની વિનંતી કરી હતી. બીજી તરફ, સાહિલે પણ કોર્ટ સમક્ષ ઓછામાં ઓછી સજા કરવાની અપીલ કરી હતી. જોકે, અદાલતે બંનેને મૃત્યુદંડની સજા ફટકારી હતી.

ચુકાદો સાંભળતા જ બંને રડી પડ્યા

જેલ પ્રશાસન પાસેથી મળેલી માહિતી અનુસાર, ચુકાદો સંભળાવવામાં આવ્યો ત્યારે મુસ્કાને હાથ જોડ્યા હતા. ત્યારબાદ તે રડવા લાગી હતી. સાહિલની આંખોમાં પણ આંસુ આવી ગયાં હતાં. થોડા સમય બાદ બંને ધ્રૂસકે ધ્રૂસકે રડવા લાગ્યા હતા. ત્યારપછી તેમને જેલની બેરેકમાં લઈ જવામાં આવ્યા હતા.

બંનેને જેલમાંથી વીડિયો કોન્ફરન્સિંગના માધ્યમથી અદાલતમાં રજૂ કરવામાં આવ્યા હતા. જેલ અધિકારીઓના જણાવ્યા અનુસાર, સજાના નિર્ણય પહેલાં બંને અસ્વસ્થ અને બેચેન જણાતા હતા. તેમણે રાત્રે અને સવારે પણ ઓછું ભોજન લીધું હતું અને બરાબર ઊંઘી શક્યા નહોતા.

મુસ્કાને દીકરીઓ માટે કરી અપીલ

સજા અંગેની સુનાવણી દરમિયાન મુસ્કાનની બે દીકરીઓના ભવિષ્યનો મુદ્દો પણ ઉઠ્યો હતો. બચાવ પક્ષનાં વકીલ રેખા જૈને અદાલત સમક્ષ દલીલ કરી હતી કે બંને બાળકી નાની છે અને તેમના ભવિષ્ય તથા ઉછેરને ધ્યાનમાં રાખીને મુસ્કાન પ્રત્યે નરમ વલણ અપનાવવામાં આવે.

જેલ અધિકારી વીરેન્દ્ર રાજ શર્માના જણાવ્યા અનુસાર, મુસ્કાન છેલ્લા ત્રણથી ચાર દિવસથી પોતાની મોટી દીકરીને મળવાની વિનંતી કરી રહી હતી. બાળકીની ઉંમર આશરે સાત વર્ષ હોવાનું જણાવાયું હતું. જોકે, તેને માતા સાથે મુલાકાત કરાવવા માટે જેલમાં લાવવામાં આવી નહોતી.

બીજી તરફ, સરકારી પક્ષે ગુનાની ગંભીરતા અને ક્રૂરતાને ધ્યાનમાં રાખીને બંને દોષિતો માટે મૃત્યુદંડની માંગ કરી હતી.

આ રીતે ખુલ્યો હતો બ્લુ ડ્રમ હત્યા કેસ

સૌરભ રાજપૂતની હત્યાનો ખુલાસો માર્ચ 2025માં થયો હતો. પોલીસ તપાસ મુજબ, સૌરભના ભાઈ બબલુએ 18 માર્ચ, 2025ના રોજ સૌરભ ગુમ થયાની ફરિયાદ નોંધાવી હતી. ફરિયાદમાં મુસ્કાન અને સાહિલ પર શંકા વ્યક્ત કરવામાં આવી હતી.

ફરિયાદના આધારે પોલીસે તપાસ શરૂ કરી હતી. પૂછપરછ અને અન્ય પુરાવાઓની તપાસ દરમિયાન પોલીસને હત્યા અંગે મહત્વપૂર્ણ કડીઓ મળી હતી. ત્યારબાદ ઘરમાં રાખવામાં આવેલા બ્લુ ડ્રમમાંથી સૌરભનો મૃતદેહ મળી આવ્યો હતો. મૃતદેહને છુપાવવા માટે ડ્રમમાં સિમેન્ટનો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો હોવાની વિગતો પણ તપાસમાં સામે આવી હતી.

આ ઘટનાએ સમગ્ર દેશમાં ભારે ચર્ચા જગાવી હતી.

નશીલી દવા આપીને હત્યા કરવાનો આરોપ

પોલીસ તપાસ અનુસાર, સૌરભ પોતાની માતા રેણુ દેવીના ઘરેથી કોફ્તાનું શાક લઈને આવ્યો હતો. આરોપ છે કે મુસ્કાને આ શાકમાં નશીલી દવા ભેળવી હતી. સૌરભ બેભાન થયા બાદ સાહિલને ઘરે બોલાવવામાં આવ્યો હતો.

પોલીસના જણાવ્યા અનુસાર, ત્યારબાદ સૌરભની હત્યા કરવામાં આવી હતી અને વોશરૂમમાં તેના મૃતદેહના ટુકડા કરવામાં આવ્યા હતા. શરૂઆતમાં મૃતદેહને બ્રીફકેસમાં રાખવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવ્યો હતો, પરંતુ તેમાં સફળતા ન મળતાં મૃતદેહને બેડમાં રાખવામાં આવ્યો હતો. બાદમાં તેને બ્લુ ડ્રમમાં છુપાવવામાં આવ્યો હતો.

આ વિગતો પોલીસ તપાસમાં સામે આવેલા ઘટનાક્રમ અને અભિયોજન પક્ષની દલીલો પર આધારિત છે.

કેબ ડ્રાઇવર, હોટેલ અને ફોરેન્સિક પુરાવા બન્યા મહત્વપૂર્ણ

આ કેસમાં કોઈ પ્રત્યક્ષદર્શી ગવાહ ન હોવાથી પોલીસે સંજોગો આધારિત પુરાવા, ઇલેક્ટ્રોનિક રેકોર્ડ અને ફોરેન્સિક તપાસના આધારે કેસ મજબૂત કર્યો હતો.

પોલીસે મુસ્કાન અને સાહિલ સાથે જોડાયેલા કેબ ડ્રાઇવરની પૂછપરછ કરી હતી. આ ઉપરાંત, બંને રોકાયા હોવાની માહિતી ધરાવતી હોટેલમાંથી નિવેદનો અને સીસીટીવી ફૂટેજ એકત્ર કરવામાં આવ્યાં હતાં.

તપાસ દરમિયાન મોબાઇલ ફોનની કોલ ડિટેઇલ રેકોર્ડ (CDR), લોકેશન, હોટેલના રજિસ્ટર અને ફોરેન્સિક રિપોર્ટ સહિતના પુરાવાઓની તપાસ કરવામાં આવી હતી. સરકારી વકીલ કૃષ્ણ કુમાર ચૌબેના જણાવ્યા અનુસાર, આ પુરાવાઓએ અભિયોજન પક્ષનો કેસ મજબૂત બનાવવામાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવી હતી.

સૌરભ રાજપૂત હત્યા કેસની સંપૂર્ણ ટાઇમલાઇન

• 24 ફેબ્રુઆરી, 2025: સૌરભ રાજપૂત લંડનમાં નોકરી છોડીને મેરઠમાં પોતાના ઘરે પરત ફર્યો.
• 3 માર્ચ, 2025: પોલીસ તપાસ અનુસાર, આ સમયગાળા દરમિયાન સૌરભની હત્યા કરવામાં આવી હતી.
• 4 માર્ચ, 2025: મૃતદેહને બ્લુ ડ્રમમાં છુપાવવા અને સિમેન્ટથી ઢાંકવા સંબંધિત ઘટનાક્રમ સામે આવ્યો.
• 18 માર્ચ, 2025: સૌરભના ભાઈ બબલુની ફરિયાદ બાદ પોલીસે તપાસ શરૂ કરી.
• 19 માર્ચ, 2025: ઘરમાંથી બ્લુ ડ્રમમાં છુપાવેલો મૃતદેહ મળી આવ્યો હોવાની વિગતો સામે આવી. બંને આરોપીઓને જેલમાં મોકલવામાં આવ્યા.
• 12 મે, 2025: પોલીસે અદાલતમાં ચાર્જશીટ દાખલ કરી.
• 30 સપ્ટેમ્બર, 2026: જિલ્લા અદાલતે મુસ્કાન રસ્તોગી અને સાહિલ શુક્લાને દોષિત ઠેરવ્યા.
• 14 ઓક્ટોબર, 2026: અદાલતે બંને દોષિતોને મૃત્યુદંડની સજા ફટકારી.

દેશભરમાં ચર્ચામાં રહ્યો બ્લુ ડ્રમ કેસ

સૌરભ રાજપૂત હત્યા કેસ મૃતદેહને છુપાવવાની પદ્ધતિ અને પોલીસ તપાસમાં સામે આવેલી ચોંકાવનારી વિગતોને કારણે દેશભરમાં ચર્ચાનો વિષય બન્યો હતો. તપાસ એજન્સીઓએ ઇલેક્ટ્રોનિક, ફોરેન્સિક અને સંજોગો આધારિત પુરાવાઓ એકત્ર કર્યા હતા.

સજાની સુનાવણી દરમિયાન સરકારી પક્ષે ગુનાની ગંભીરતાને ધ્યાનમાં રાખીને કડક સજાની માંગ કરી હતી, જ્યારે બચાવ પક્ષે મુસ્કાનની બંને દીકરીઓના ભવિષ્યનો મુદ્દો ઉઠાવ્યો હતો. બંને પક્ષોની દલીલો સાંભળ્યા બાદ અદાલતે મુસ્કાન રસ્તોગી અને સાહિલ શુક્લાને મૃત્યુદંડની સજા ફટકારી હતી.

કાનપુરમાં ભાજપના પછાત વર્ગ મોરચાના પ્રદેશ મંત્રી રમેશ યાદવને બંધક બનાવી આશરે ₹50 લાખની લૂંટ ચલાવવાની ઘટના સામે આવી છે. સોમવારે મધરાતે નકાબપોશ બદમાશો તેમના ફાર્મહાઉસમાં ઘૂસી ગયા હતા. બદમાશોએ રમેશ યાદવના હાથ-પગ બાંધીને લૂંટ ચલાવી હતી અને ત્યારબાદ ઘટનાસ્થળેથી ફરાર થઈ ગયા હતા. આ ઘટના કાનપુર શહેરથી આશરે 15 કિલોમીટર દૂર પશ્ચિમપારા પોલીસ સ્ટેશન વિસ્તારમાં બની હતી. ઘટનાની જાણ થતાં પોલીસ તંત્રમાં દોડધામ મચી ગઈ હતી.

CCTV ફૂટેજના આધારે આરોપીઓની ઓળખ કરવાના પ્રયાસ

ઘટનાની જાણ થતાં જ જોઈન્ટ પોલીસ કમિશનર ડૉ. વિપિન તાડા અને DCP દીપેન્દ્રનાથ ચૌધરી પોલીસ કાફલા સાથે ઘટનાસ્થળે પહોંચ્યા હતા. પોલીસ અધિકારીઓએ સ્થળનું નિરીક્ષણ કરીને તપાસ શરૂ કરી હતી. ફાર્મહાઉસમાં લગાવેલા CCTV કેમેરાનાં ફૂટેજ તપાસવામાં આવી રહ્યા છે, જેથી લૂંટારુઓની ઓળખ થઈ શકે. આરોપીઓને પકડવા માટે પોલીસની અલગ-અલગ ટીમો પણ કામે લાગી છે.

કાનપુરના પોલીસ કમિશનર રઘુવીર લાલે જણાવ્યું હતું કે પોલીસ અધિકારીઓ ઘટનાસ્થળે હાજર રહી તપાસ કરી રહ્યા છે. તેમણે આશ્વાસન આપ્યું હતું કે આરોપીઓની ટૂંક સમયમાં ધરપકડ કરવામાં આવશે. પોલીસ આ મામલે તમામ પાસાંઓની તપાસ કરી રહી છે.

1 ઓક્ટોબરે બનાવાયા હતા BJP પછાત વર્ગ મોરચાના પ્રદેશ મંત્રી

ઉલ્લેખનીય છે કે રમેશ યાદવને 1 ઓક્ટોબરે ભાજપના પછાત વર્ગ મોરચાના પ્રદેશ મંત્રી તરીકે નિયુક્ત કરવામાં આવ્યા હતા. સોમવારે તેમણે લખનઉમાં પોતાના પદનો કાર્યભાર સંભાળ્યો હતો અને મોડી સાંજે કાનપુર પરત ફર્યા હતા.

રમેશ યાદવ બે વખત બ્લોક પ્રમુખ રહી ચૂક્યા છે, જ્યારે તેમની પત્ની શશિ યાદવ પણ બ્લોક પ્રમુખ રહી ચૂક્યાં છે. વર્ષ 2022માં રમેશ યાદવે બહુજન સમાજ પાર્ટી (BSP)ની ટિકિટ પર બિઠૂર વિધાનસભા બેઠક પરથી ચૂંટણી લડી હતી.

હાલમાં પોલીસ લૂંટારુઓની શોધખોળ કરી રહી છે અને સમગ્ર મામલે વધુ તપાસ ચાલુ છે.

ઘાયલ વિદ્યાર્થીઓ સાથે મુલાકાત બાદ રાહુલ ગાંધીએ કહ્યું કે પ્રદર્શન દરમિયાન વિદ્યાર્થીઓ સાથે બર્બરતા કરનાર તમામ લોકોને સજા અપાવવામાં આવશે.

લોકસભામાં વિપક્ષના નેતા રાહુલ ગાંધીએ બુધવારે દિલ્હી પોલીસ પર આરોપ લગાવ્યો કે તેણે NSUI (કોંગ્રેસની વિદ્યાર્થી પાંખ)ના કાર્યકરો સહિત અન્ય પ્રદર્શનકારી વિદ્યાર્થીઓ સાથે નિર્દયતાથી મારપીટ કરી હતી. CEC જ્ઞાનેશ કુમાર વિરુદ્ધ વિરોધ પ્રદર્શન દરમિયાન આ લોકોને કસ્ટડીમાં લેવામાં આવ્યા હતા.

રાહુલ ગાંધીએ દાવો કર્યો કે કેરળની એક મહિલા પ્રદર્શનકારીને પોલીસ દ્વારા કથિત રીતે માર મારવામાં આવતાં તેના એક કાનની સાંભળવાની ક્ષમતા જતી રહી છે.

પ્રેસ કોન્ફરન્સને સંબોધતાં રાહુલ ગાંધીએ કહ્યું કે કેરળની અથીરા નામની વિદ્યાર્થિનીના એક કાનથી સાંભળવાનું બંધ થઈ ગયું છે. હવે તે એક કાનથી સાંભળી શકતી નથી.

રાહુલ ગાંધીએ વધુમાં કહ્યું, “ગયા વખતે મેં તમને એક એવા યુવકને બતાવ્યો હતો, જેની આંખોની રોશની જતી રહી હતી. હવે એક વિદ્યાર્થિની એક કાનથી સાંભળી શકતી નથી.”

આ તમામ આરોપો રાહુલ ગાંધી દ્વારા કરવામાં આવ્યા છે. ઘટનાને લઈને દિલ્હી પોલીસનું પક્ષ જાણ્યા બાદ જ સમગ્ર મામલે વધુ સ્પષ્ટતા થઈ શકશે.