મિડલ ઈસ્ટમાં ચાલી રહેલી લડાઈ દિવસે દિવસે ચોંકાવનારા તબક્કે પહોંચી રહી છે. ઈરાન સામે હવે અમેરિકાએ પોતાની ક્રૂથી સજ્જ સ્પીડબોટનો ઉપયોગ શરૂ કરી દીધો છે. આવું પહેલીવાર થયું છે જ્યારે અમેરિકાએ કોઈ યુદ્ધમાં બોટનો ઉપયોગ કર્યો હોય, જોકે આ વાતની કોઈ રીતે પુષ્ટી થઈ નથી. આત્મઘાતી ડ્રોનની જેમ હુમલા કરવા માટે કોઈ પ્લેટફોર્મ તૈયાર કરવામાં આવી રહ્યું હોય એવું માનવામાં આવી રહ્યું છે.
ઈરાન-ઈઝરાયલ અને અમેરિકાની લડાઈમાં હવે અમેરિકાની આક્રમતા ઈરાન તરફી વધી રહી છે. હોર્મુઝ સ્ટ્રેટને ખોલાવવા માટે અમેરિકા એડી ચોટીનું જોર લગાવી રહ્યો છે. પણ અમેરિકાના કોઈ પ્રયાસ સફળ થતા નથી. એવામાં હવે આવી બોટ ઊતારતા દુનિયાની નજર હવે અમેરિકા પર ગઈ છે.
અમેરિકાએ આવી યુદ્ધમાં વિનાશ કરતી બોટનો ઉપયોગ એવા સમયે કર્યો છે, જ્યારે અમેરિકી નૌસેનાને વગર ક્રૂ સપોર્ટ ધરાવતા જહાજ ઊતારીને એક માધ્યમ તૈયાર કર્યું છે. પણ હવે યુદ્ધમાં બીજા અનેક પડકારોનો સામનો કરવાનો વારો અમેરિકાનો આવી રહ્યો છે. ઈરાને અમેરિકાને વળતો જવાબ દેવા માટે યુદ્ધ શરૂ થયા બાદ ખાડી વિસ્તારમાં તેલના જહાજ પર હુમલો કરવા માટે બે વાર સમુદ્રી ડ્રોનનો ઉપયોગ કર્યો હતો.
પેન્ટાગોને ‘ઑપરેશન એપિક ફ્યુરી’ હેઠળ ઈરાન સામે આ બોટનો ઉપયોગ કરવાની પુષ્ટિ કરી છે. પેન્ટાગોનના પ્રવક્તા ટિમ હોકિન્સે જણાવ્યું હતું કે યુએસ સૈન્ય મધ્ય પૂર્વ ક્ષેત્રમાં હ્યુમન લેસ વોર સિસ્ટમનો ઉપયોગ કર્યો છે, જે આગામી સમયમાં પણ ચાલું રહેશે, જેમાં GARC જેવા દરિયાઈ ડ્રોનનો પણ સમાવેશ થાય છે.
આ પ્લેટફોર્મ્સે 450 કલાકથી વધુ સમય સુધી લૉગ ઇન કર્યું છે અને દરિયાઈ પેટ્રોલિંગ દરમિયાન 2,200 નોટિકલ માઇલનું અંતર કાપ્યું છે. હાલમાં યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ દ્વારા ઉપયોગમાં લેવાતા જહાજોને ગ્લોબલ ઓટોનોમસ રિકોનિસન્સ ક્રાફ્ટ (GARC) તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. GARC ને પડકારજનક દરિયાઈ પરિસ્થિતિઓમાં માણસના હસ્તક્ષેપ વિના ચલાવવા માટે ડિઝાઇન કરવામાં આવ્યું છે. આ જહાજો પહેલાથી જ નૌકાદળના મિશનમાં તૈનાત કરવામાં આવ્યા છે. તેમનું મહત્વ નીચેના મુદ્દાઓ દ્વારા સમજી શકાય છે.
GARC ફ્રી હેન્ડ અને રિમોટ-કંટ્રોલ બંને પ્રકારની કામગીરીને સપોર્ટ કરે છે. આ ડ્રોન બોટનો ઉપયોગ વિવિધ કાર્યો માટે થઈ શકે છે. કોઈ પણ નૌકાદળ આ દરિયાઈ ડ્રોનનો ઉપયોગ ગુપ્તચર, દેખરેખ અને શોધ (ISR), સંદેશાવ્યવહાર સહાય અને ખાણ શોધ કામગીરી માટે કરી શકે છે.
મોડ્યુલર ડિઝાઇનને કારણે તે વિવિધ મિશન માટે ઝડપથી ગોઠવી શકાય છે- જેમ કે દેખરેખ, આક્રમક હડતાલ અને દરિયાઈ સુરક્ષા કામગીરી. GARC એ ફક્ત સંભવિત મોટા પાયે જમાવટ માટે રચાયેલ પ્રોટોટાઇપ નથી. તેના બદલે, તે એક સિસ્ટમ છે જે પહેલાથી જ સક્રિય ઉત્પાદનમાં છે. યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સમાં, આ બોટ બાલ્ટીમોરના શિપયાર્ડમાં બનાવવામાં આવે છે. તેમની મજબૂત મારણશક્તિ, ગતિ અને પેલોડ ક્ષમતા તેમને આધુનિક નૌકાદળ દળો માટે એક અમૂલ્ય સંપત્તિ બનાવે છે.
