દિલ્હીના ટાગોર ગાર્ડન સ્થિત તિતારપુર રાવણ માર્કેટમાં ૭૦ વર્ષથી રાવણ, મેઘનાથ અને કુંભકર્ણના પૂતળા બનાવવામાં આવી રહ્યા છે. આ વર્ષના પૂતળાને ફાઈનલ ટચ આપવામાં આવી રહ્યો છે. આ વખતે અમેરિકા અને કેનેડામાંથી રાવણના નાના પૂતળા મોકલવાના ઑર્ડર મળ્યા છે.

ટાગોર ગાર્ડનમાં આવેલા ૭૦ વર્ષથી વધુ જૂના તીતારપુર રાવણ માર્કેટમાં, રસ્તાની બંને બાજુ કરી એકવાર રાવણ, મેઘનાથ અને કુંભકર્ણના પૂતળા બનાવવામાં આવ્યા છે. તેમને ફાઇનલ ટચ આપવાનું કામ પૂરજોશમાં ચાલી રહ્યું છે. આ વખતે, અમેરિકા અને કેનેડામાં નાના રાવણના પૂતળા મોકલવાના ઓર્ડર મળ્યા છે. જોકે, તેમને મોકલવાનો ખર્ચ પૂતળાની વાસ્તવિક કિંમત કરતાં વધુ હશે.

૫૦ વર્ષથી રાવણના પૂતળા બનાવી રહેલા ૭૬ વર્ષીય મહેન્દ્ર રાવણવાલાએ જણાવ્યું હતું કે ગયા વર્ષે તેમને વિદેશમાં કોઈ ઓર્ડર મળ્યો ન હતો. પરંતુ આ વખતે તેમને અમેરિકા અને કેનેડામાં બે રાવણના પૂતળા મોકલવાના ઓર્ડર મળી ગયા છે. બન્ને પૂતળા લગભગ બે થી અઢી ફૂટ ઊંચા છે. પૂતળા કુરિયર દ્વારા મોકલવામાં આવશે: હજુ પણ સમય છે; વધુ ઓર્ડર આવી શકે છે.

હરિયાણાના સોનીપતના રાયવાલા ગામના કારીગર રાજાએ જણાવ્યું હતું કે સ્થાનિક મોંઘવારીને કારણે રાવણના પૂતળાઓની માંગ ઘટી છે. તેઓ દાયકાઓથી રાવણના પૂતળા બનાવી રહ્યા છે. તેથી આ વખતે પણ તેઓ તેને ફરીથી બનાવી રહ્યા છે. પરિસ્થિતિ પહેલા જેવી નથી રહી. સુભાષે સમજાવ્યું કે તેઓ વર્ષોથી ૫૦0 રૂપિયા પ્રતિ ફૂટના ભાવે રાવણના પૂતળા બનાવી અને વેચી રહ્યા છે. અહીં પ ફૂટથી ૫૦ ફૂટ સુધીના પૂતળા બનાવવામાં આવે છે. ફટાકડા પર પ્રતિબંધ અને પોલીસ તપાસમાં વધારો થતાં. રાવણ બજારમાં રાવણના પૂતળાઓની સંખ્યા ઓછી થઈ ગઈ.

વર્ષમાં એક મહિના સુધી ચાલતા આ બજારને બધાનો ટેકો મળવો જોઈતો હતો. અહીં રાવણ બનાવનાર સુભાષને બિહારના ગાંધી મેદાનમાં તેમના કામ માટે સન્માન મળ્યું છે. તે બિહારના સીતામઢીનો છે. દીપક રાથે સમજાવ્યું કે બિહાર, ઉત્તર પ્રદેશ અને હરિયાણાથી કારીગરો અહીં આવે છે. વધતી મોંઘવારી છતાં. લોકો હજુ પણ રાવણના પૂતળા માટે ૫૦૦ રૂપિયા પ્રતિ ફૂટ ચૂકવવા તૈયાર છે.

નોંધનીય છે કે, ભલે રાવણને રાક્ષસ અને બૂરાઈનું પ્રતીક માનવામાં આવતો હોય. ઉત્તર પ્રદેશના પ્રયાગરાજમાં રાવણની પૂજા થાય છે. ભારદ્વાજ મુનિના આદેશથી ભગવાન રામે રાવણને વરદાન આપ્યું હતું કે કળિયુગમાં પ્રયાગરાજમાં ગંગાતટે તારી પૂજા થશે. દશેરાના દિવસે રાવણની અંદરના રાક્ષસી ગુણોનું દહન કરવામાં આવે છે. પરંતુ એ પહેલાં પ્રયાગરાજમાં મહારાજા રાવણને હાથી પર બેસાડીને તેમને નગરભ્રમણ કરાવવામાં આવે છે. આ પ્રસંગ ખાસ કરીને રાવણની વિદ્વત્તાને પૂજવા માટે મનાવાય છે.(૩૮.૧૪)

ભારતના વિવિધ રાજ્યોમાં સુરક્ષાદળો નક્સલવાદીઓને નાબૂદ કરવાનું અભિયાન ચલાવી રહી છે. જેમાં મહારાષ્ટ્ર, છત્તીસગઠ અને ઝારખંડ જેવા રાજયોમાં સતત અથડામણ થઈ રહી છે.જેમાં અનેક નક્સલીઓ અને માઓવાદી માર્યા ગયા છે. જેમાં ઝારખંડમાં ગુમલા જીલ્લામાં આજે સવારે સુરક્ષાદળોએ ત્રણ માઓવાદીને માર્યા છે.

ત્રણ હથિયાર પણ જપ્ત કરવામાં આવ્યા
આ અંગે પોલીસે જણાવ્યું હતું કે, ઝારખંડના ગુમલા જીલ્લામાં બુધવારે સવારે સુરક્ષાદળો અને પ્રતિબંધિત માઓવાદી ગ્રુપ વચ્ચે અથડામણ થઈ હતી. આ અથડામણમાં ત્રણ માઓવાદીઓના મોત થયા છે. આ અથડામણ સવારે 8 વાગ્યે બિષ્ણુપુર પોલીસ સ્ટેશન વિસ્તાર હેઠળના જંગલમાં થઈ હતી. માઓવાદી ઝારખંડ જન મુક્તિ પરિષદના સભ્યો હતા. આ સ્થળેથી ત્રણ હથિયાર પણ જપ્ત કરવામાં આવ્યા છે. તેની બાદ સુરક્ષાદળોએ સર્ચ ઓપરેશન તેજ કરી દીધું છે.

બંને પર પાંચ-પાંચ લાખ રૂપિયાનું ઇનામ હતું
પોલીસે ત્રણ માઓવાદી માર્યા ગયાની પૃષ્ટિ કરી છે. જેમાં પોલીસે જણાવ્યું હતું કે માર્યા ગયેલા માઓવાદીઓમાં લોહરદગાના રહેવાસી લાલુ લોહારાનો સમાવેશ થાય છે. જે ઝારખંડ જન મુક્તિ પરિષદનો સબ-ઝોનલ કમાન્ડર હતો. તેની પાસેથી એક AK-47 રાઇફલ મળી આવી હતી. બીજો નક્સલી, લાતેહારનો રહેવાસી છોટુ ઓરાઓન પણ સંગઠનમાં સબ-ઝોનલ કમાન્ડર હતો. બંને પર પાંચ-પાંચ લાખ રૂપિયાનું ઇનામ હતું.

દિલ્હી હાઈ કોર્ટે આજે પતંજલિ આયુર્વેદને ડાબરના ચ્યવનપ્રાશનું અપમાન કરતી તેની જાહેરાતના કેટલાક ભાગો દૂર કરવાનો નિર્દેશ આપ્યો હતો. ન્યાયાધીશ હરિ શંકર અને ઓમ પ્રકાશ શુક્લાની બેન્ચે પતંજલિને “સામાન્ય ચ્યવનપ્રાશ માટે શા માટે સમાધાન કરવું” નો ઉપયોગ કરવાની મંજૂરી આપી હતી, પરંતુ તેને “૪૦ ઔષધિથી બનેલો” ભાગ દૂર કરવાનો નિર્દેશ આપ્યો હતો.

બેન્ચનો આદેશ હાઇ કોર્ટના સિંગલ જજના આદેશ સામે પતંજલિ દ્વારા દાખલ કરાયેલી અપીલ પર આવ્યો છે, જેમાં તેને ડાબર ચ્યવનપ્રાશ સામે “અપમાનજનક” જાહેરાતો ચલાવવાથી રોકી દેવામાં આવી હતી. જુલાઈમાં સિંગલ જજે ડાબર ઈન્ડિયા લિમિટેડ દ્વારા પતંજલિ સામે દાખલ કરાયેલી વચગાળાની અરજીઓને મંજૂરી આપી હતી અને જાહેરાતની પ્રથમ બે લાઇન, એટલે કે, “૪૦ ઔષધિથી બનેલા સામાન્ય ચ્યવનપ્રાશ માટે શા માટે સમાધાન કરવું?”ને કાઢી નાખવાનો નિર્દેશ આપ્યો હતો.

પતંજલિને ટીવી જાહેરાતમાંથી “જિનકો આયુર્વેદ ઔર વેદો કા જ્ઞાન નહીં, ચરક, સુશ્રુત, ધન્વંતરી ઔર ચ્યવનઋષિ કી પરંપરા કે અનુરૂપ, મૂળ ચ્યવનપ્રાશ કૈસે બના પાયેંગે?” આ વાક્ય દૂર કરવાનો પણ નિર્દેશ આપ્યો હતો. પતંજલિના વકીલે આજે બેન્ચને જાણ કરી હતી કે કંપની “૪૦ ઔષધિથી બનેલ” સંદર્ભ દૂર કરશે અને તેને “સામાન્ય ચ્યવનપ્રાશ” કહે તે હદ સુધી જાહેરાતને મંજૂરી આપવા વિનંતી કરી હતી.

વકીલે કહ્યું હતું કે પતંજલિ સિંગલ જજ દ્વારા પ્રતિબંધિત જાહેરાતના બીજા ભાગની જાહેરાત કરવાની પરવાનગી માંગી રહી નથી. બેન્ચે કહ્યું હતું કે જો ૪૦ ઔષધિઓનો સંદર્ભ દૂર કરવામાં આવે, તો “ફક્ત એક નિવેદન બાકી રહે છે જે કહે છે કે ‘સામાન્ય ચ્યવનપ્રાશ માટે સમાધાન કેમ કરવું?’ સૌથી વધુ, તે માટે આપત્તિ છે.”