5 સપ્ટેમ્બરે દિલ્હીના રસ્તાઓ પર ઉતરવાની જાહેરાત કરનારી કોકરોચ જનતા પાર્ટી (CJP)એ હવે પોતાની વિરોધ માર્ચ પાછી ખેંચી લીધી છે. આ નિર્ણય પાછળ સુપ્રીમ કોર્ટનો મહત્વપૂર્ણ આદેશ રહ્યો છે, જેમાં 20થી 25 જુલાઈ દરમિયાન થયેલા વિદ્યાર્થી આંદોલન સંબંધિત FIR સામે દેશવ્યાપી રાહત આપવામાં આવી છે. કોર્ટના આદેશ બાદ CJPના સહ-સંયોજક સૌરવ દાસે 5 સપ્ટેમ્બરની પ્રસ્તાવિત માર્ચ પાછી ખેંચવાની જાહેરાત કરી હતી.
મુખ્ય ન્યાયાધીશ સુર્યકાંત, જસ્ટિસ જોયમાલ્યા બાગચી અને જસ્ટિસ વી. મોહનાની પીઠે આ મામલે બંધારણની કલમ 142 હેઠળ પોતાની વિશેષ સત્તાનો ઉપયોગ કર્યો હતો. સુપ્રીમ કોર્ટે કહ્યું કે 20થી 25 જુલાઈ દરમિયાન વિદ્યાર્થી વિરોધોને લઈને દેશમાં કોઈપણ રાજ્ય અથવા કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશમાં નોંધાયેલી સંબંધિત FIRને આગળ તપાસવી કે ચલાવવી નહીં અને તેને તમામ હેતુઓ માટે બંધ ગણવામાં આવશે.
આદેશ માત્ર દિલ્હી પૂરતો મર્યાદિત રહ્યો નથી. કેન્દ્ર તરફથી દિલ્હી પોલીસ ઉપરાંત બિહાર, પશ્ચિમ બંગાળ, મહારાષ્ટ્ર અને અસમ તરફથી રજૂ કરવામાં આવેલી અરજીઓમાં ઉલ્લેખિત FIR પણ કોર્ટની કાર્યવાહી હેઠળ આવી છે. સાથે જ કોર્ટએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે આ સમયગાળાની વિદ્યાર્થી વિરોધની ઘટનાઓને લઈને ભવિષ્યમાં કોઈ રાજ્ય કે કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશ નવી FIR નોંધશે નહીં.
જોકે, ગંભીર ગુનાહિત પૃષ્ઠભૂમિ ધરાવતા લોકોને સંપૂર્ણ રાહત આપવામાં આવી નથી. સુપ્રીમ કોર્ટે દિલ્હી પોલીસને જંતર-મંતર પરના વિરોધમાં હાજર રહેલા 2,873 લોકો સામે એક ચોક્કસ FIR આગળ વધારવાની મંજૂરી આપી છે, કારણ કે તેમની સામે ગંભીર ગુનાઓ સાથે જોડાયેલી ગુનાહિત પૃષ્ઠભૂમિ હોવાનું જણાવાયું છે.
સોલિસિટર જનરલ તુષાર મહેતાએ કોર્ટને જણાવ્યું હતું કે આ કાર્યવાહી 25 જુલાઈએ CJP સાથે કેન્દ્ર સરકાર દ્વારા આપવામાં આવેલી ખાતરીના અનુસંધાનમાં કરવામાં આવી છે. સરકારએ વિદ્યાર્થી આંદોલન દરમિયાન થયેલી ઘટનાઓ માટે નવી FIR નહીં નોંધવાની ખાતરી પણ આપી હતી. તેમણે NEET-UG 2026 પરીક્ષા રદ થયા બાદ આત્મહત્યા કરનારા વિદ્યાર્થીઓના પરિવારોને વળતર અંગે સરકારની પ્રતિબદ્ધતા પણ કોર્ટ સમક્ષ રજૂ કરી હતી અને તેની પ્રક્રિયા નક્કી કરવા ત્રણ મહિનાનો સમય માંગ્યો હતો.
આ સમગ્ર ઘટનાક્રમ બાદ સૌરવ દાસે કોર્ટ સમક્ષ CJP તરફથી 5 સપ્ટેમ્બરની માર્ચ પાછી ખેંચવાની જાહેરાત કરી હતી. મુખ્ય ન્યાયાધીશ સુર્યકાંતે બંને પક્ષોના અભિગમનું સ્વાગત કરતાં કહ્યું કે સદભાવના સાથે આગળ વધવામાં આવે તો મુદ્દાઓ એક પછી એક ઉકેલી શકાય છે અને ખુલ્લા મનથી ચર્ચા થાય તો કોઈ પ્રશ્ન અતિ જટિલ નથી.
આ રીતે 5 સપ્ટેમ્બરે ઈન્ડિયા ગેટથી દિલ્હી પોલીસ હેડક્વાર્ટર સુધી યોજાનારી CJPની પ્રસ્તાવિત માર્ચ હવે રદ થઈ ગઈ છે. અગાઉ 24 ઓગસ્ટે CJPએ આ માર્ચની જાહેરાત કરી હતી અને સરકાર પર 25 જુલાઈના વચનો પૂર્ણ ન કરવાનો આરોપ મૂક્યો હતો.
