ચીનના દૂરવર્તી રણપ્રદેશ વિસ્તારમાં એક વિશાળ મિલિટરી કોમ્પ્લેક્સ તૈયાર કરવામાં આવી રહ્યો છે. સેટેલાઇટ તસવીરો દર્શાવે છે કે બેઇજિંગ પોતાના પરમાણુ ભંડારની નજીક લોન્ચ પેડ, બંકર અને કમ્યુનિકેશન નોડ્સનું વિશાળ નેટવર્ક ઊભું કરી રહ્યું છે. આ ભંડારમાં ચીની સેનાની સૌથી લાંબા અંતરની મિસાઇલો રાખવામાં આવી છે. ચીનની પરમાણુ મિસાઇલો પહેલેથી જ અમેરિકાના કોઈપણ શહેર સુધી પહોંચી શકે છે. સમાચાર એજન્સી રોયટર્સે આ સેટેલાઇટ તસવીરોની તપાસ કરી છે.
સુરક્ષા નિષ્ણાતોનું કહેવું છે કે આ મિલિટરી કોમ્પ્લેક્સ એવી રીતે બનાવવામાં આવી રહ્યું છે કે ચીનના પરમાણુ હથિયારો પર અમેરિકા દ્વારા કરવામાં આવતો કોઈપણ પ્રથમ હુમલો બેઇજિંગની જવાબી કાર્યવાહી કરવાની ક્ષમતાને સંપૂર્ણપણે ખતમ ન કરી શકે. ચીનના શસ્ત્રાગારમાં પહેલેથી જ એવી મિસાઇલો છે જે અમેરિકાના કોઈપણ શહેર સુધી પહોંચી શકે છે.
80થી વધુ લોન્ચ પેડની માહિતી સામે આવી
સેટેલાઇટ તસવીરોની તપાસમાં 80થી વધુ એવા લોન્ચ પેડની માહિતી સામે આવી છે, જેનો ઉપયોગ ચીનના વધતા મિસાઇલ લોન્ચર અને એર ડિફેન્સ બેટરીના કાફલા દ્વારા થઈ શકે છે. ત્રણ સુરક્ષા વિશ્લેષકોએ રોયટર્સને જણાવ્યું કે આ તસવીરોમાં એવી સુવિધાઓ પણ જોવા મળે છે, જે ઇલેક્ટ્રોનિક યુદ્ધ, સેટેલાઇટ કમ્યુનિકેશન અને કમાન્ડ ઓપરેશન માટે ઉપયોગી બની શકે છે.
ક્યાં બનાવાયું છે ચીનનું વિશાળ પરમાણુ લોન્ચ પેડ?
રણપ્રદેશમાં બનાવવામાં આવેલું આ નવું ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર આઠ ભુજાવાળા બે માળખા પર આધારિત છે. તેને છેલ્લા છ વર્ષ દરમિયાન પૂર્વી શિનજિયાંગ પ્રાંતમાં બનાવવામાં આવ્યા છે. બંને માળખા હામી પરમાણુ ભંડાર વિસ્તારના દક્ષિણ-પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા છે. તેમાંનું એક લગભગ 140 કિલોમીટર દૂર છે, જ્યારે બીજું લગભગ 230 કિલોમીટર દૂર આવેલું છે.
આ માળખાઓમાં સૈનિકોના રહેવાની વ્યવસ્થા તેમજ મોટા સૈન્ય વાહનો રાખવાની સુવિધા ઉપલબ્ધ છે. અહીં એરપોર્ટ અને રેલવે લાઇનો પણ છે, જે આ માળખાઓને હામીના પરમાણુ ભંડાર સાથે જોડે છે.
ચીન જે મોટા પાયે નિર્માણ કરી રહ્યું છે તે તેના જમીન આધારિત પરમાણુ દળોની સુરક્ષા અને સંચાલન માટે તૈયાર કરાયેલા મજબૂત માળખાકીય વિસ્તરણ તરફ ઈશારો કરે છે. આ ચીનની “સેકન્ડ-સ્ટ્રાઈક” ક્ષમતાને વધુ મજબૂત બનાવવાના પ્રયાસમાં મહત્વપૂર્ણ સુધારો દર્શાવે છે. આ બધું એવા સમયે થઈ રહ્યું છે જ્યારે તાઇવાનને લઈને તણાવ વધી રહ્યો છે અને ચીને ટાપુની નજીક પોતાની સૈન્ય પ્રવૃત્તિઓ તેજ કરી છે.
સેકન્ડ-સ્ટ્રાઈક ક્ષમતાને મજબૂત કરવાની તૈયારી
રણપ્રદેશમાં આવેલા આ શસ્ત્ર ભંડારની સુરક્ષા ચીનના તે ઘોષિત લક્ષ્ય તરફનું પગલું છે, જેના હેઠળ તે એક વિશ્વસનીય પરમાણુ પ્રતિરોધક શક્તિ (ન્યુક્લિયર ડિટરન્ટ) તૈયાર કરવા માંગે છે. આ એવી નીતિ છે જે એ ક્ષમતા પર આધારિત છે કે જો તેના પર પહેલો હુમલો થાય તો તે અસરકારક જવાબી કાર્યવાહી કરી શકે.
જોકે, ચીનની પીપલ્સ લિબરેશન આર્મી પનડૂબીઓ અને વિમાનોમાંથી પણ પરમાણુ હથિયારો છોડવાની ક્ષમતા ધરાવે છે, પરંતુ શિનજિયાંગ અને ગાન્સુ પ્રાંતમાં આવેલા ભંડાર વિસ્તારો તેના પરમાણુ દળોનો મુખ્ય આધાર માનવામાં આવે છે.
ચીનની પરમાણુ નીતિનો મુખ્ય આધાર “પહેલા ઉપયોગ ન કરવાની” નીતિ છે. તેનો અર્થ એ થાય છે કે ચીની સેનાઓ ક્યારેય પરમાણુ યુદ્ધની શરૂઆત નહીં કરે. જોકે, સુરક્ષા વિશ્લેષકોનું માનવું છે કે તાઇવાનને લઈને કોઈ સંઘર્ષ સર્જાય તો બાહ્ય હસ્તક્ષેપને મર્યાદિત કરવા માટે ચીન પરમાણુ દબાણનો સહારો લઈ શકે છે.
ચીનના રાષ્ટ્રપતિ Xi જિનપિંગએ જ મહિને અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પની સાથે મુલાકાત આપી હતી કે આ અંગે ચેતવણી આપવામાં આવી હતી કે તત્પર વિનિમયમાં આવે તો યોગ્ય રીતે ખતરનાક તત્પરતા લઈ શકે છે.